Epifaniczny tom 1 – rozdział 3 – str. 77

charakteru odpowiadających naszym trzem rzędom przymiotów charakteru, a równoległość ta wynika z tego, że jako nowe stworzenia jesteśmy umysłowym, moralnym i religijnym obrazem Boga. Można je nazwać pierwszorzędnymi, drugorzędnymi i trzeciorzędnymi zaletami lub łaskami. Tak jak my, Bóg posiada wiele uczuć, z których każde ma swój własny oddzielny organ wyrazu, np. stanowczość, stałość, duchowość, wojowniczość, skrytość, spokój, samoocenę itp. Łaski, przymioty charakteru rozwijamy przez używanie naszych organów uczuciowych. Te zalety, które są bezpośrednim rezultatem używania naszych organów uczuciowych, są łaskami pierwszorzędnymi. Używając na przykład organu duchowości, rozwijamy wiarę; używając organu stanowczości, rozwijamy samokontrolę; używając organu stałości, tworzymy cierpliwość itd. Naturalne działanie jakiegokolwiek organu uczuciowego tworzy jako jego pierwszorzędny efekt zaletę, która odpowiada temu organowi uczuciowemu. Z tego właśnie powodu łaskę wytworzoną przez bezpośrednie działanie organu uczuciowego nazywamy łaską pierwszorzędną. Tak więc łaski pierwszorzędne definiujemy jako zalety powstałe przez bezpośrednie używanie organów uczuciowych.
.   Zalety pierwszorzędne są dwojakiego rodzaju – wyższe i niższe. Wyższe przymioty pierwszorzędne to te, które powinny kontrolować nasze wszystkie pozostałe zalety, tzn. łaski niższe pierwszorzędne, drugorzędne i trzeciorzędne. Wyższe pierwszorzędne łaski to wiara, nadzieja, samokontrola, cierpliwość, pobożność, miłość braterska i miłość bezinteresowna. A oto niektóre z niższych łask pierwszorzędnych: pewność siebie, godność, atrakcyjność, spokój, obronność, agresywność, taktowność, przezorność itd. Tym niższym pierwszorzędnym łaskom nie można pozwolić na dominację nad nami, w przeciwnym razie wytworzą przeciwieństwa łask, np. dominacja pewności siebie wytworzy samowystarczalność; dominacja godności wytworzy arogancję i samouwielbienie; dominacja atrakcyjności wytworzy w nas ostentacyjność i próżność; dominacja spokoju wytworzy lenistwo; dominacja obronności

poprzednia następna